Feeds:
Wpisy
Komentarze

SZPUNT


ZNACZENIE: Kołek do zatykania otworu w beczce.


UŻYCIE: Szpunt to czop, zatyczka służące do zatykania otworu w beczce, czyli szpuntowania. Niektóre szpunty zaopatrzone są w kranik umożliwiający nalewanie cieczy prosto z beczki. Szpunt to także występ na krawędzi deski służący do łączenia jej z drugą deską mającą odpowiedni wpust, rowek. Potocznie szpuntem określa się nagły przypływ ochoty na przyjęcie większej ilości jakiejś używki, po uprzednim skonsumowaniu jej małej ilości. Najczęściej odnosi się do alkoholu.


PRZYKŁAD: Zaatakował go szpunt, więc co prędzej wbił w zaszpuntowaną beczkę kranik, by się do niego niezwłocznie przyssać.


ETYMOLOGIA: niem. Spund – znaczenie jak wyżej.

PERSYFLAŻ

Trzy dni powtórki wyrazów! Słowo dnia musiało do weekendu wyjechać służbowo.


ZNACZENIE: Szyderstwo zamaskowane pozorami uprzejmości.


UŻYCIE: Persyflaż to także utwór literacki, którego tekst jest ironiczny i żartobliwie kpiący, zawierający przytyki ukryte w komplementach lub udawanej powadze. Szczególną cechą persyflażu jest ironiczne nawiązywanie do cudzego stylu.


PRZYKŁAD: Na zarzuty o obrażanie uczuć mniejszości, artysta bronił się, twierdząc, że jego praca jest persyflażem.


ETYMOLOGIA: fr. persiflage – przemówienie ironiczne i kpiące.

MINOROWY

Trzy dni powtórki wyrazów! Słowo dnia musiało do weekendu wyjechać służbowo.


ZNACZENIE: Inaczej melancholijny, rzewny.


UŻYCIE: Przymiotnika minorowy najcześciej używa się do określenia posępnego, smutnego nastroju. Jednocześnie ma on też zastosowanie w muzyce i oznacza utwór grany lub śpiewany w tonacji molowej (minorowej).


PRZYKŁAD: Po informacji, że ich faworyt odpadł z wyścigu, w domu zapanował minorowy nastrój.


ETYMOLOGIA: łac. minor – mniejszy.

SPASTYCZNY

Trzy dni powtórki wyrazów! Słowo dnia musiało do weekendu wyjechać służbowo.


ZNACZENIE: Polegający na zwiększonym napięciu mięśniowym.


UŻYCIE: Spastyczny to inaczej kurczowy, charakteryzujący się wzmożonym napieciem mięsniowym. Spastyczność jest wynikiem uszkodzenia dróg nerwowych korowo-rdzeniowych, np. na skutek udaru czy porażenia mózgowego. Prowadzi do przykurczów i osłabienia mięśni głównie kończyn, a w konsekwencji do ograniczenia ruchów.


PRZYKŁAD: Nie wiedział, że jest chory, zaczął jednak mieć nietypowe, spastyczne ruchy. Później zdiagnozowano u niego stwardnienie rozsiane.


ETYMOLOGIA: gr. spastikós – ciągnący, rwący.

PIROGRAFIA


ZNACZENIE: Zdobienie przedmiotów z drzewa lub skóry za pomocą rozgrzanego do czerwoności rylca.


UŻYCIE: W pirografii matrycę przygotowuje się wypalając rysunek na drewnie przy użyciu rylca lub pirografu – narzędzia z metalową końcówką rozgrzewaną za pomocą prądu. Pirografy pojawiły się w połowie XX wieku.


PRZYKŁAD: O tym, że aby być dobrym pirografem też trzeba mieć zdolności można przekonać się tutaj.


ETYMOLOGIA: gr. pyr – ogień.

LUDOLOGIA


ZNACZENIE: Nauka badająca gry.


UŻYCIE: Ludologia to dziedzina humanistyki zajmująca się systematycznym badaniem gier z perspektywy ekonomicznej, estetycznej, narratologicznej, kulturoznawczej, socjologicznej i psychologicznej. Ludologia jest szczególnie związana z badaniem gier wideo i gier komputerowych, bo w tej formie u schyłku XX wieku gry osiągnęły wysoki poziom komplikacji i stały się nowym medium, odgrywającym rolę społeczną podobną do telewizji, kina czy literatury.


PRZYKŁAD: Studia ludologiczne prowadzą badacze na całym świecie. Polskich ludologów zrzesza Polskie Towarzystwo Badania Gier


ETYMOLOGIA: łac. ludus – zabawa, rozrywka + gr. logos – rozum, słowo. Termin ludologia stworzył w 1999 badacz Gonzalo Frasca, od tytułu słynnej książki „Homo Ludens” Johana Huizingi.

PEJOTYZM


ZNACZENIE: Synkretyczna religia Indian Ameryki Północnej, w której główną częścią obrzędu jest spożywanie narkotycznego pejotlu.


UŻYCIE: Pejotyzm powstał w końcu XIX w. i łączy elementy tradycyjnych wierzeń indiańskich i chrześcijaństwa. Aby wprowadzić się w trans wyznawcy pejotyzmu jedzą peyotl, czyli odurzającą substancję halucynogenną otrzymywaną z niektórych odmian meksykańskich kaktusów (peyotlów, zwanych też Jazgrzą Williamsa – Lophophora williamsii). W wieku około pięciu lat peyotle zaczynają wytwarzać mającą halucynogenne działanie meskalinę. Z pejotlem eksperymentował m.in. Stanisław Ignacy Witkiewicz, w latach 30. stworzył wiele portretów będąc pod wpływem tej rośliny


PRZYKŁAD: Chcieli połączyć się w transie z duchami zmarłych, więc przyłączyli się do obrzędu, jaki w okolicy przeprowadzali wyznawcy pejotyzmu.


ETYMOLOGIA: nahuatl. peyotl – znaczenie jak wyżej.

Obserwuj

Otrzymuj każdy nowy wpis na swoją skrzynkę e-mail.

Dołącz do 7 946 obserwujących.

%d bloggers like this: