Kanały:
Wpisy
Komentarze

PIRI PIRI


ZNACZENIE: Odmiana papryczki rocznej, szczególnie popularna w kuchni portugalskiej.


UŻYCIE: Z kolei sos piri to ostry zachodnioafrykański sos, przyrządzany z suszonych i namoczonych papryk piri-piri. Najprawdopodobniej wywodzi się z Portugalii, gdzie piri piri dodawane jest do wielu potraw. Nazywana jest także peri peri, piri piri, peli peli.


PRZYKŁAD: Na dworze upał, więc to dobry pretekst do przyrządzenia gorącego kurczaka piri piri.


ETYMOLOGIA: suahili piri piri – papryka papryka.

REMEDIUM


ZNACZENIE: Inaczej tolerancja (w naukach ekonomicznych).


UŻYCIE: Remedium to inaczej dopuszczalne odchylenie od przepisowych wymiarów, np. wagi czy próby w przedmiotach znormalizowanych, takich jak monety. Przestarzale jako remedium określało się lekarstwo lub środek zaradczy.


PRZYKŁAD: Nawet mając na uwadze remedium, tynf nie spełniał wymogów w kwestii zawartości srebra.


ETYMOLOGIA: łac. remedium – lek.

TYNF


ZNACZENIE: Dawna srebrno-miedziana polska moneta; słowo popularne z uwagi na występowanie w powiedzeniu (patrz przykład).


UŻYCIE: Tynf był w obiegu od połowy XVII w. do połowy XVIII w. Deklarowany nominał monety wynosił 30 groszy, jednak srebro użyte do jej produkcji miało wartość nie większą niż 10-15 groszy. Spowodowane to było trudnościami skarbu królewskiego po potopie szwedzkim. Tynfy były bite w ogromnych ilościach, bardzo niedbale, częste z błędami w napisach. Można spotkać także nazwę tymf.


PRZYKŁAD: “Dobry żart tynfa wart”, to powiedzenie, które oznacza udany żart, trafne powiedzenie, inteligentny dowcip.


ETYMOLOGIA: Od nazwiska Andrzeja Tymfa, dzierżawcy mennic koronnych.

TUŻUREK


ZNACZENIE: Długa czarna marynarka wizytowa męska.


UŻYCIE: Tużurek to rodzaj długiego dwurzędowego żakietu. Był szczególnie popularny na przełomie XIX i XX wieku. Tużurek powinien być uszyty z ciemnej wełny, z aksamitnym kołnierzem i mieć wąskie mankiety przy rękawach; jest zapinany na pięć guzików.


PRZYKŁAD: Tużurek jest noszony ze spodniami oraz kamizelką z tej samej tkaniny, najczęściej wełny, a także z filcowym melonikiem. Na co dzień nikt go już nie nosi, jednak czasem panowie decydują się wybrać tużurek na specjalne okoliczności, np. ślub.


ETYMOLOGIA: fr. tout jour – każdy dzień.

ALOKACJA VS. ALOKUCJA


POPRAWNIE: Alokacja czyli przemieszczenie zasobów, np. pieniężnych albo czynników produkcji, jest synonimem planowego rozdysponowania czegoś. Alokucja z kolei to inaczej przemówienie, tyrada, oracja. Najczęściej ma charakter napominający lub wzywa do dobrych uczynków.


BŁĘDNIE: Stosowanie wyrazów wymiennie lub na odwrót.


DLACZEGO TAK?: Oba wyrazy pochodzą z łaciny. Alokacja wywodzi się od allocātiō (znaczenie jak wyżej), alokucja z kolei od alloqui – mówić do kogoś.

OPERA BUFFA


ZNACZENIE: Inaczej opera komiczna.


UŻYCIE: Opera buffa to obok opery poważnej (opera seria), jeden z dwóch podstawowych gatunków operowych. Powstała w Neapolu, w pierwszej połowie XVIII w.


PRZYKŁAD: Za szczyt osiągnięć w dziedzinie opery komicznej uznaje się “Wesele Figara” i “Così fan tutte” Mozarta, oraz “Cyrulika sewilskiego” Rossiniego.


ETYMOLOGIA: wł. buffone – błazen.

FAWOR


ZNACZENIE: Inaczej przychylność.


UŻYCIE: Fawor to synonim łaski, życzliwości, wyróżnienia. Mówiąc o faworze można też mieć na myśli czyjeś poparcie czy protekcję. Faworytyzm to z kolei układ stosunków, w którym ulubieńcy mają stanowiska i wpływy. Faworytą określa się natomiast kochankę władcy czy dygnitarza.


PRZYKŁAD: Ubiegając się o stanowisko, liczył na fawor z uwagi na długoletnią przyjaźń.


ETYMOLOGIA: łac. favere – być życzliwym, sprzyjać.

Follow

Otrzymuj każdy nowy wpis na swoją skrzynkę e-mail.

Join 6 871 other followers

%d bloggers like this: